Co to są owoce niejadalne ?

Posted on by admin

Zakładamy ogrody i sadzimy w nich rośliny takie, które ze względów dekoracyjnych upiększają nasz ogród.. Nie zastanawiamy się często, czy jakaś część rośliny nie spowoduje problemów zdrowotnych. A jednak jest wiele roślin, których pyłki czy sok powoduje alergie. Jest wiele roślin, których owoce są trujące.Owoce, które mają działanie toksyczne z reguły są ładne, kolorowe i wyglądają apetycznie. Dorośli potrafią odróżnić owoce jadalne i owoce niejadalne. Jednak dzieci, zwłaszcza małe, nie potrafią odróżnić owoców „złych” i łatwo dają się zwieść ich atrakcyjnym kolorem lub wyglądem podobnym do owoców jadalnych. W Polsce aż 75% wszystkich osób zatrutych roślinami stanowią dzieci. Dlatego gdy mieszkają z nami dzieci lub będą częstymi gośćmi w naszym ogrodzie, lepiej nie sadzić roślin, które mają niejadalne lub wręcz trujące owoce, szyszki czy liście.
Wiele roślin zawiera substancje, których zastosowanie niewielkiej ilości ma właściwości lecznicze.
„Wszystko jest trucizną i nic nie jest trucizną, tylko dawka czyni, że dana substancja jest trucizną” – tak twierdził słynny lekarz i przyrodnik Paracelsus.
Wiele roślin trujących, dawkowanych w małych ilościach, było używanych w medycynie ludowej jako lekarstwa. Na podstawie ich działania opracowano wiele dzisiejszych leków.

Substancje czynne.

Trujące właściwości owoców zależą od ilości substancji czynnych, m. in. alkaloidów, saponin, glikozydów. Toksyczność roślin zależy od gleby, na której rosną, pory roku, wilgotności, nasłonecznienia, czy warunków klimatycznych. Spożyte owoce czy inne części roślin nie na wszystkich działają tak samo. Objawy zatrucia mogą mieć różne nasilenie ze względu na indywidualną wrażliwość na trucizny. Niektóre owoce trujące dla ludzi, np. zjadane przez ptaki nie wykazują żadnych skutków toksycznych.

Owoce trujące.

Zjedzenie owoców o niedużej toksyczności powodują przejściowe zaburzenia przewodu pokarmowego i ośrodkowego układu nerwowego. Są to m. in. białe owoce śnieguliczki i jemioły pospolitej, czarne owoce bluszczu pospolitego, niedojrzałe owoce bzu czarnego (dojrzałe – czarne są jadalne po przetworzeniu), czerwone owoce kaliny koralowej i hordowiny, kruszyny, jałowca pospolitego.
Owoce, których spożycie większej ilości może doprowadzić do śmiertelnego zatrucia to: czerwone owoce kruszyny, niebieskie jałowca wirginijskiego, owoce kokorycznika wielkokwiatowego, kasztanowca zwyczajnego, szakłaka pospolitego, ligustra czy cisu pospolitego, szyszki i igły żywotnika (Thuja)
Są też rośliny, których zjedzenie nawet niewielkiej ilości silnie trujących owoców może doprowadzić do śmierci. Piękne czerwone owoce wawrzynka wilczego łyka (już 3-4 jagody) mogą doprowadzić do śmiertelnego zatrucia. Tak silne działanie mają również owoce: konwalii majowej, trzmieliny brodawkowatej i zwyczajnej, złotokapu, wiciokrzewu, pokrzyku wilczej jagody i wielu innych.

Owoce jadalne

Posted on by admin

Owoce jadalne – jadalne części drzew, krzewów, a także bylin. Te części to zazwyczaj owoce. Rośliny uprawne z których się je uzyskuje nazywane są drzewami i krzewami owocowymi. Ich uprawą zajmuje się dział ogrodnictwa – sadownictwo (uprawiane są w sadach, ogrodach i na plantacjach). Są one także pozyskiwane ze stanowisk naturalnych (z lasów).Zalicza się do nich:drzewa owocowe:ze strefy umiarkowanej:brzoskwiniaczereśniagrusza – owoc to gruszkajabłoń – owoc to jabłkoleszczyna – owoc to orzech laskowymorelaorzech włoskiśliwa – owoc to śliwkawiśniaze strefy podzwrotnikowej i zwrotnikowej:ananas jadalny – owoc to ananas banan cytryna figowiec pospolity – owoc to figagranatowiec właściwy – owoc to granatgrejpfruthurmakasztan jadalnykumkwatmandarynkamangomigdałowiec zwyczajny – owoc to migdałoliwkapalma daktylowa – owoc to daktylpalma kokosowa – owoc to orzech kokosowypalma orzechowapomarańczarośliny cytrusowe (cytrusy)smaczliwka właściwa – owoc to awokadokrzewy owocowe:agrest aronia borówka malina malinojeżyna porzeczka winorośl – owoce to winogrona żurawina byliny: poziomka truskawka.

Co to są owoce jadalne ?

Posted on by admin

Owoce jadalne, jadalne części roślin związane z rozwojem kwiatów. Powstają one z pojedynczego lub złożonego słupka kwiatowego, z dna kwiatowego lub innych części kwiatostanu. Dla człowieka pierwotnego, owoce dzikich roślin stanowiły pokarm łatwo dostępny. Badania archeologiczne wykazują, że już około osiem tysięcy lat temu ludzie uprawiali rośliny dostarczające owoców. Obecnie uprawia się na całym świecie ogromną ilość gatunków i coraz doskonalszych odmian roślin, dostarczających owoców jadalnych. Największą światową produkcję owoców uzyskuje się z upraw winorośli, owoców cytrusowych i jabłek.
Prawdopodobnie dlatego, że owoce były zawsze częścią pokarmu, organizm człowieka przystosował się do wykorzystywania wielu zawartych w nich składników. Owoce dostarczają przede wszystkim składników regulujących procesy życiowe – witamin, soli mineralnych i enzymów. Wiele tych składników musi być dostarczonych w codziennej diecie, gdyż organizm człowieka nie potrafi ich syntetyzować. Przykładem jest witamina C, niezbędna w procesach metabolicznych i utrzymaniu sprawnego działania układu odpornościowego. Organizmy niektórych zwierząt, (np. szczurów) same potrafią syntetyzować witaminę C. Owoce, w większości pozbawione tłuszczów, zawierają oprócz węglowodanów, błonnika, witamin, soli mineralnych i kwasów organicznych specyficzne dla siebie, czynne biologicznie substancje, jak barwniki, garbniki, olejki zapachowe itp. To one decydują o walorach smakowych, atrakcyjnym wyglądzie i zapachu owoców.
Z uwagi na właściwości spożywcze owoce dzielimy na soczyste i suche. Do owoców soczystych należą: owoce jagodowe – (borówki, maliny, porzeczki, poziomki, truskawki, winogrona, jeżyny), owoce pestkowe – (czereśnie, wiśnie, śliwki, morele, brzoskwinie, mango), owoce ziarnkowe – (jabłka, gruszki, pigwy). Do owoców suchych należą owoce orzechowe jak: kokosowe, włoskie, laskowe, brazylijskie, migdały itp.
Istnieją duże różnice w ilościach składników pokarmowych pomiędzy owocami soczystymi a orzechami. W 100 gramach świeżych, soczystych owoców znajduje się: 74 do 91 gramów wody, do 2 gramów białka, 0,1 do 0,6 grama tłuszczu, 7 do 23 gramów węglowodanów, około 1 gram błonnika. Orzechy zawierają w 100 gramach: 4 do 7 gramów wody, 14 do 27 gramów białka, 46 do 63 gramów tłuszczu, 14 do 27 gramów węglowodanów oraz 6 do 13 grama błonnika. 100 gramów świeżych owoców soczystych dostarcza od 25 do 60 kilokalorii (banana 100 kcal) a orzechów włoskich lub laskowych 650 kilokalorii. Z witamin, owoce świeże zawierają najwięcej witaminy C, która codziennie musi być dostarczana z pokarmem, w ilości około 80 miligramów. Najwięcej witaminy C zawierają owoce dzikiej róży w 100 gramach owoców – 400 do 4000 miligramów, porzeczki czarne – 200 miligramów, truskawki, kiwi, poziomki, grejpfruty, cytryny i pomarańcze od 40 do 80 miligramów. Owoce żółte i pomarańczowe zawierają karatenoidy, głównie prowitaminę A czyli beta-karoten, jednak w ilości kilkakrotnie mniejszej niż warzywa. Najwięcej beta-karotenu zawierają morele, mango, brzoskwinie, figi i melony.
Podobnie jak w warzywach, zawarty w owocach wapń i żelazo są słabo przyswajalne przez organizm człowieka a najlepszym źródłem tych pierwiastków są produkty mleczne (wapń) oraz mięso (żelazo). Ważnym składnikiem wielu owoców jest błonnik, który zapewnia prawidłowe funkcjonowanie przewodu pokarmowego a zwłaszcza jedna z jego czterech frakcji, rozpuszczalne w wodzie pektyny. Wiążą one, cholesterol, metale ciężkie i związki toksyczne spożywane przez człowieka wraz z pokarmem lub wytworzone w procesie trawienia przez szkodliwe mikroorganizmy. Dużo błonnika zawierają, orzechy i migdały a nieco mniej świeże owoce soczyste. Najwięcej pektyn posiadają, kwaśne jabłka, porzeczki i agrest. Owoce zawierają w swoim składzie około pięćdziesiąt razy więcej potasu niż sodu co umożliwia utrzymanie prawidłowego ciśnienia płynów ustrojowych i ciśnienia krwi. Zwykle, z powodu solenia potraw, dostarczamy organizmowi zbyt dużo sodu co może powodować nadciśnienie.
Owoce zawierają łatwo przyswajalne związki energetyczne, cukry proste: glukozę, fruktozę i sacharozę w ilości od kilku do kilkunastu procent. Znajdujące się w owocach kwasy organiczne (kwas cytrynowy, jabłkowy, winowy), wpływają nie tylko na smak owoców ale uczestniczą w utrzymaniu równowagi kwasowo-zasadowej, działając wbrew nazwie odkwaszająco. Kwasy te wpływają również na właściwy proces trawienia pokarmów i hamują rozwój niektórych mikroorganizmów.
Owoce zawierają specyficzne substancje nadające im barwę jak: karotenoidy, flawonoidy lub chlorofile, smak i zapach tworzą: aldehydy, terpeny, estry, alkohole lub alkaloidy. Niektóre owoce znajdują specyficzne zastosowanie w profilaktyce lub w leczeniu chorób, dzięki zawartości takich substancji antyutleniających jak: flawonoidy, garbniki, glikozydy lub antocyjany. W Polsce spożycie owoców wynosi około 100 gramów dziennie co stanowi 20 do 30 % ilości zaleceń żywieniowych.